|
فصل هشتم
سرنوشت یهودیان
اروپا و آفریقای شمالی
ارتش آلمان نازی، با پیشروی پرشتاب و موفقیت های خیره کننده جنگی توانست بخش
اعظم اروپا را طی مدت نسبتا کوتاهی به اشغال خود درآورد. از اول سپتامبر 1939
تا ماه ژوئن 1941، که ارتش آلمان به اتحاد شوروی حمله برد، نازیها توانستند
چندین کشور اروپائی را تصرف کنند. آنها که پیش از جنگ، کشور اتریش و بخشی از
چکوسلواکی را به خاک خود ضمیمه کردند، در ماههای پس از اشغال لهستان، به
تدریج کشورهای نروژ، دانمارک، بلژیک، فرانسه، هلند، یوگوسلاوی و یونان را هم
به اشغال خود درآوردند و به موازات آن بر سرنوشت اکثر یهودیان اروپا مسلط
شدند.
کشورهای اسلواکی، مجارستان، رومانی و بلغارستان که ناظر پیشروی سریع و
پیروزمندانه ارتش آلمان نازی بودند، داوطلبانه تقبل کردند فرمانبردار هیتلر
باشند، و تحت نفوذ دولت آلمان درآیند.
نازیها به هر شهر و دهکده ای که می رسیدند،
یهودیان را گرد آورده و به بازداشتگاههای میفرستادن
در سراسر این سرزمین ها، آلمان نازی خود را حاکم مطلق
برسرنوشت یهودیان می دانست. آلمان همه این سرزمین ها را «فضای حیاتی
Lebensraum » خود اعلام کرده بود که یهودیان را در آنها جائی نبود.
در حالیکه کشورهای غرب اروپا، که به اشغال نازی ها درآمده بودند، هنوز از خود
مختاری بسیار محدودی برخوردار بودند و گرایش های یهودستیزانه در آنها چندان
قوی نبود، کشورهای اروپای شرقی آزادی خود را به کلی از دست داده بودند و
باورهای یهودستیزی در آنها بسیار ریشه دار وقوی بود.
با اینهمه، در همه کشورها، قوانین ضد یهودی آلمان هیتلری به مرحله اجرا
گذاشته شد و یهودیان، در هر کشوری که به تصرف ارتش نازی درآمد، همه آزادی های
خود را از دست دادند، از مال و منال خود محروم شدند، اجازه کار و کسب از آنان
سلب گردید و همه حقوق مدنی را از دست داده بودند و مرگ و نابودی بر سر آنان
سایه افکنده بود.
سرنوشت دردناک یهودیان اروپا، گریبانگیر یهودیان کشورهای آفریقای شمالی نیز
گردید. پس از آنکه نیمی از خاک فرانسه به تصرف ارتش آلمان درآمد و در نیمه
ظاهر آزاد آن حکومت دست نشانده «ویشی» برپا گردید، و با توجه به آنکه سرزمین
های تونس و مراکش و الجزایر هنوز تحت تسلط فرانسه قرار داشت، یهودیان کشورهای
شمال آفریقا که شمار آنان به 5ر4 میلیون نفر می رسید
با وضع بسیار دشوار و خطرناکی روبرو شدند.
گروهی از یهودیان تونس را به بهانه آنکه به
اردوگاه کار می فرستند، روانه بازداشتگاهها می کنند
حکومت «ویشی» همه قوانین ضد یهودی را که از جانب آلمان
هیتلری تحمیل شده بود، در سرزمین های آفریقای شمالی نیز برقرار ساخت.
این مقررات یهودستیزانه در مراکش ضعیف تر بود- ولی در الجزایر با شدت تمام
اجرا شد. یهودیان آن سرزمین از همه حقوق مدنی محروم شدند و ناچار گردیدند
وصله یهودی بر سینه بیاویزند. در سرزمین لیبی نیز که در تسلط ایتالیا قرار
داشت، از سال 1938 قوانین نژاد پرستانه بر علیه یهودیان به اجرا گذاشته شد و
هزاران یهودی را به بازداشتگاههای ویژه روانه ساختند که صدها نفر آنها براثر
گرسنگی و بیماری جان باختند.
به دستور دولت «ویشی»، حدود 13 هزار نفر از یهودیان مقیم آفریقای شمالی که
دارای تابعیت خارجی بودند، به بازداشتگاههای مرگ در اروپا انتقال یافتند.
پس از آنکه ارتش متفقین در سال 1942 ، شمال آفریقا را از تسلط نازی ها آزاد
کرد، یهودیان آن سرزمین ها نیز از سرنوشت شوم نجات یافتند و توانستند نفسی به
راحتی بکشند.
رهبر روحانی مسلمانان عرب که مقام مفتی اورشلیم را نیز داشت و «حاج امین
الحسینی» نامیده می شد، از همان نخستین ماههای به قدرت رسیدن هیتلر در آلمان،
نسبت به او ابراز وفاداری کرد و به پشتیبانی از وی پرداخت. او در سال 1939 از
سرزمین فلسطین به عراق گریخت و در آنجا در به راه انداختن شورش رشید عالی
الکیلانی به هدف حمایت از هیتلردر سال 1941 نقش اساسی ایفا کرد. ولی این شورش
شکست خورد و «حاج امین الحسینی» به آلمان تبعید گردید و از آنجا به تبلیغات
زهرآگین به زبان عربی علیه ارتش متفقین ادامه داد. او با هیتلر نیز دیدار کرد
و در تبلیغات خود کوشید اعراب و مسلمانان را علیه یهودیان بشوراند و در
خاورمیانه عربی نیز یهودی کشی به راه اندازد. «حاج امین حسینی» به فرمان
هیتلر و زیر نظر «هیملر» یک گارد اس.اس. اسلامی در بالکان برپا کرد که قصد
داشت با آنان در فلسطین علیه یهودیان وارد عمل شود. |
